Nobel Vật Lý 2009 lại chia ba

 - Giải Nobel Vật Lý 2009 lại được chia cho 3 nhà khoa học (2 Mỹ và 1 người Mỹ gốc Trung Quốc) cho công trình nghiên cứu đột phá trong lĩnh vực truyền ánh sáng bằng cáp quang và sáng chế mạch bán dẫn xử lý ảnh.

Ông Charles K. Kao, người Trung Quốc mang 2 quốc tịch Mỹ và Anh Quốc, sinh năm 1933 tại Thượng Hải. Ông tốt nghiệp ĐH Greenwich, Anh Quốc, năm 1957, lấy bằng tiến sĩ điện tử năm 1965 tại Imperial College London. Ông Kao được tôn vinh bằng phát minh truyền dữ liệu bằng kỹ thuật cáp quang giúp nối liền thế giới như hiện nay qua mạng Internet.

Charles K. Kao (trái), Wilard S. Boyle (giữa) và George E. Smith (phải) vừa đoạt giải Nobel Vật Lý 2009. Ảnh: AP

Willard S. Boyle, sinh ra tại làng Amherst, Nova Scotia, Canada, năm nay 85 tuổi, mang 2 quốc tịch Canada và Mỹ, đồng tác giả của mạch CCD (Charge-Coupled Device) còn gọi là mạch cảm biến của máy ảnh.

Ông Boyle lấy bằng tiến sĩ năm 1950 tại ĐH McGrill, Canada. Năm 1969, ông Boyle và đồng sự, George Elwood Smith đã sáng chế ra mạch cảm biến máy ảnh. Nhiệm vụ của chíp cảm biến là bắt ánh sáng khi cửa trập được mở và chuyển chúng thành các điện tử; sau đó, các điện tử này được chuyển thành điện áp; cuối cùng điện áp chuyển sang dạng tín hiệu số.

Ông George Elwood Smith, sinh năm 1930, quốc tịch Mỹ, đồng tác giả của mạch cảm biến với ông Boyle, chuyên nghiên cứu về các thiết bị bán dẫn.

Giải vật lý năm nay có sự phân chia như sau: ông Charles Kao nhận phân nửa giải thưởng (700 ngàn USD), và phần còn lại chia đều cho 2 ông Boyle và Smith. Sở dĩ như vậy vì đây là 2 công trình riêng rẽ: kỹ thuật truyền ánh sáng bằng cáp quang và sáng chế mạch cảm biến máy ảnh kỹ thuật số.

• Doanh Anh (Theo Nobel, AP)