Giải oan cho ma cà rồng thời trung cổ

- Cuối cùng, nỗi oan của người phụ nữ bị chôn dưới mộ cùng viên gạch lớn trong miệng vì được cho là hiện thân của ma cà rồng cũng đã được lý giải.

Bộ hài cốt của một người phụ nữ sống cách đây 400 năm, bị nhét một viên gạch lớn trong miệng sau khi chết được phát hiện ở gần thành phố Venice (Italia) tháng 3 năm 2009. Nó được giới khoa học coi là bằng chứng đầu tiên về nỗi sợ hãi của người dân thời trung cổ đối với ma cà rồng. Nhưng cho tới tận bây giờ, họ mới giải mã được bí ẩn nguồn gốc sự sợ hãi đó của con người.

Chiếc hộp sọ ngậm viên gạch lớn được phát hiện năm 2009.

 

Bộ hài cốt trên được tìm thấy cùng 1.500 bộ hài cốt bình thường khác trong ngôi mộ tập thể của các nạn nhân bệnh dịch hạch ở thế kỷ 16 trên đảo Venezia, quần đảo Lazzaretto Nuovo thuộc Venice. Lấy gạch đá lớn chèn vào miệng người là một kỹ thuật được dùng cho những người đã chết bị nghi ngờ là hiện thân của ma cà rồng tại châu Âu thời bấy giờ.

Theo nhà khảo cổ học Metteo Borrini ở đại học Florence ở Italia, sau 1 năm nghiên cứu, nhóm chuyên gia khai quật mới làm sáng tỏ được những bí ẩn xung quanh cái chết của người phụ nữ này và tại sao những người trung cổ lại nghi ngờ bà là ma cà rồng, và điều gì đã khiến bà giống như một nữ ma cà rồng.

Từ một đoạn trong cuốn sách lịch sử để lại từ 500 năm trước, mô tả về nỗi sợ hãi  ma quỷ của người châu  Âu thời bấy giờ, đã giúp tiến sĩ Borrini hiểu được niềm tin vào ma cà rồng lan tràn khắp châu Âu thời Trung cổ chủ yếu là do người dân đã không hiểu rõ quá trình phân hủy xác:

"Điều đó được thể hiện ở chỗ khi dạ dày của người chết bắt đầu bị phân hủy, nó sẽ tiết ra các chất dịch lỏng. Chất dịch này có thể tự nhiên chảy ra từ mũi và miệng của xác chết".

Ngôi mộ tập thể trên đã thường xuyên được mở cửa trở lại để đưa các xác người chết vì trận bệnh dịch hạch hoành hành ở châu Âu thế kỷ 16. Do đó, các chất dịch được tiết ra từ cơ thể người phụ nữ này trong lúc đang phân hủy đã bị nhầm lẫn với các vết máu để lại của ma cà rồng.

Bức chân dung được tái tạo bằng công nghệ 3D

 

Ngoài ra, các chất lỏng còn làm ướt tấm vải phủ xác chết khiến nó trôi dần vào trong miệng của họ. Điều đó càng khiến người trung cổ tin rằng người chết là ma cà rồng đã nhai các tấm vải niệm, và cũng chính ma cà rồng là nguyên nhân làm lây truyền bệnh dịch vì ma ca rồng vẫn đội mồ sống dậy để ăn các xác chết, sau đó lại đi hút máu người.

Nhưng các thử nghiệm DNA và chụp X-quang bộ hài cốt lại cho  thấy, người phụ nữ này chết vì bệnh dịch, thường xuyên ăn rau và ngũ cốc - chế độ ăn uống thường thấy ở tầng lớp bình dân châu Âu thời bấy giờ. Bà qua đời ở độ tuổi 61-71. Kết quả về tuổi thọ của người phụ nữ quá cố khiến nhiều nhà nghiên cứu ngạc nhiên vì thời đó rất ít người châu Âu đạt đến mức tuổi thọ này.

Thời trung cổ, nỗi sợ các thế lực đen tối như phù thủy, ma cà rồng rất phổ biến. Người ta tin rằng chỉ có những ai là hiện thân của ma quỷ, có yêu thuật mới có khả năng kéo dài sự sống. Đó  có thể cũng là một phần nguyên nhân khiến bà bị buộc tội là ma cà rồng.

"Nhưng nếu chỉ vì tuổi thọ thì không đủ bằng chứng để buộc tội người phụ nữ đó là ma cà rồng "- Jason Coy chuyên gia về thần giáo của đại học Charleston, Nam Carolina cho hay. Mặc dù lúc đó tuổi thọ trung bình của người dân châu Âu khá thấp, vào khoảng 40 vì tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh khá cao khiến tuổi thọ trung bình bị hạ thấp chứ không phải là hiếm có trưởng hợp đạt tới tuổi thọ trên 60.

Thay vào đó, xã hội châu Âu lại thường hay gắn mác "phù thủy" cho những người phụ nữ, nhất là những người "tuổi cao, đặc biệt là góa phụ, nghèo, cô đơn, già yếu và có tính hằn học"  vì  họ cho rằng như thế họ mới dễ trở thành người của quỷ.

Thời kỳ đỉnh cao của nạn săn phù thủy tại châu Âu, khoảng năm 1550-1650,  đã có hơn 600.000 người, chủ yếu là phụ nữ lớn tuổi bị quy kết là phù thủy và chịu các án trừng phạt kinh khủng như thiêu sống. Nước Đức chính là trung tâm của nạn săn phù thủy thời bấy giờ. Còn ở nước Ý thì ít quy mô hơn mặc dù cũng tràn lan tệ nạn mê tín dị đoan.

Trong một số tài liệu cổ được phát hiện ở châu Âu, người ta còn tin rằng phù thủy có thể ăn thịt trẻ em và điều đó cũng đã được mô tả trong một câu chuyện cổ tích của Hansel và Gretel (người Đức).

Bởi vậy người ta đã dùng đá nhét vào miệng những người chết bị nghi là ma cà rồng vì họ nghi hai lực lượng này có mối quan hệ với nhau, và để đề phòng điều cấm kỵ cuối cùng là ăn thịt người.

Các chuyên gia pháp y của nhà khảo cổ học Borrini đã cho tái dựng chân dung của người phụ nữ xấu số trên bằng kỹ thuật 3D. Và kết quả cho thấy, bà hoàn toàn là một người phụ nữ bình thường. Và đó có lẽ là sự công bằng cuối cùng đã được trả lại cho bà sau hơn 4 thế kỷ bị hàm oan.

Nguyễn Hường (Theo National Geographic)